काठमाडौं — दक्षिण भारतीय राजनीतिमा यसपटक ठूलो परिवर्तनको संकेत देखिएको छ । दशकौँदेखि तामिलनाडुको सत्ता आलोपालो गर्दै आएका दुई प्रमुख द्रविड दल — (DMK) र (AIADMK) — को प्रभाव कमजोर बन्दै जाँदा नयाँ राजनीतिक शक्तिको उदय भएको छ । अभिनेता हुँदै राजनीतिमा प्रवेश गरेका नेतृत्वको (TVK) ले पहिलोपटक चुनाव लडेरै उल्लेखनीय सफलता हासिल गरेको छ ।
२३४ सदस्यीय तामिलनाडु विधानसभा निर्वाचनमा TVK १०८ सिटसहित सबैभन्दा ठूलो दलको रूपमा उभिएको छ । DMK ५९ र AIADMK ४७ सिटमा सीमित भएका छन् । यद्यपि कुनै पनि दलले स्पष्ट बहुमत हासिल गर्न सकेको छैन । सरकार गठनका लागि ११८ सिट आवश्यक पर्छ ।
यस निर्वाचनको सबैभन्दा चर्चित घटनामध्ये एक मुख्यमन्त्री को पराजय रह्यो । लामो समयदेखि सुरक्षित मानिएको कोलाथुर क्षेत्रमा स्टालिनलाई TVK उम्मेदवारले हराएका छन् । यसले राज्यको राजनीतिक समीकरणमा ठूलो परिवर्तन आएको संकेत गरेको विश्लेषण भइरहेको छ ।
फिल्मी लोकप्रियतादेखि राजनीतिक प्रभावसम्म
५१ वर्षीय विजय दक्षिण भारतीय फिल्म उद्योगका लोकप्रिय कलाकारमध्ये पर्छन् । समर्थकहरूले उनलाई “थलपति” अर्थात् “नेता” भनेर सम्बोधन गर्ने गर्छन् । ७० भन्दा बढी चलचित्रमा अभिनय गरेका विजयले सन् २०२४ मा सक्रिय राजनीतिमा प्रवेश गरेका थिए । त्यसपछि उनले फिल्म क्षेत्रबाट अलग हुँदै राजनीतिमा पूर्ण रूपमा केन्द्रित हुने निर्णय गरेका थिए ।
राजनीतिमा औपचारिक प्रवेश गर्नुअघि नै विजयका फ्यान क्लबहरू सामाजिक अभियान, राहत वितरण, रक्तदान तथा विभिन्न जनसहभागी कार्यक्रममार्फत सक्रिय थिए । यही आधारलाई संगठित गर्दै TVK ले छोटो समयमै चुनावी संरचना निर्माण गरेको थियो ।
निर्वाचन अभियानका क्रममा विजयले युवापुस्ता, रोजगारी, भ्रष्टाचारविरोधी शासन र सामाजिक न्यायका मुद्दा उठाएका थिए । उनले परम्परागत दलहरूलाई पुरानो राजनीतिक शैलीको प्रतिनिधि भन्दै नयाँ राजनीतिक संस्कृतिको आवश्यकता औंल्याएका थिए ।
अन्य राज्यमा पनि राजनीतिक परिवर्तन
यसपटक भारतका अन्य राज्यहरूको निर्वाचन परिणामले पनि नयाँ राजनीतिक सन्देश दिएको छ ।
मा Bharatiya Janata Party� (भाजपा) पहिलोपटक सरकार गठनको नजिक पुगेको छ । सत्तारूढ को प्रभाव कमजोर बनेको छ । मुख्यमन्त्री समेत निर्वाचनमा पराजित भएकी छन् ।
मा (UDF) ले स्पष्ट अग्रता हासिल गर्दै सरकार परिवर्तनको संकेत दिएको छ । यसले लामो समयदेखि प्रभावमा रहेको वामपन्थी गठबन्धनलाई कमजोर बनाएको छ ।
मा भने भाजपा गठबन्धनले लगातार तेस्रोपटक सरकार बनाउने अवस्था सिर्जना गरेको छ । मुख्यमन्त्री नेतृत्वको गठबन्धनले उल्लेखनीय सफलता हासिल गरेको बताइएको छ ।
नयाँ पुस्ताको राजनीतिक संकेत
विश्लेषकहरूका अनुसार तामिलनाडुको परिणाम केवल क्षेत्रीय राजनीतिक परिवर्तन मात्र होइन, विश्वभर बढ्दै गएको “नयाँ विकल्प” को राजनीतिक प्रवृत्तिको उदाहरण पनि हो । युवापुस्ताको बढ्दो असन्तुष्टि, सामाजिक सञ्जालको प्रभाव, प्रविधिमैत्री प्रचार शैली र वैकल्पिक नेतृत्वप्रतिको आकर्षणले पुराना राजनीतिक शक्तिलाई चुनौती दिइरहेको देखिन्छ ।
नेपालमा पनि यस परिणामलाई चासोका साथ हेरिएको छ । यहाँका परम्परागत दलप्रति बढ्दो असन्तुष्टि र नयाँ राजनीतिक शक्तिप्रतिको बहसबीच तामिलनाडुको परिणामलाई धेरैले अर्थपूर्ण राजनीतिक संकेतका रूपमा व्याख्या गरेका छन् ।
यद्यपि TVK सबैभन्दा ठूलो दल बने पनि स्पष्ट बहुमत नआएकाले सरकार गठनको प्रक्रिया अझै खुला छ । आगामी दिनमा गठबन्धन र राजनीतिक सहमतिले तामिलनाडुको सत्ता समीकरण तय गर्नेछ ।
